Ordynariat Polowy

czcionka większa czcionka normalna czcionka mniejsza
30 września 2018
Pruszków: Marsz Pamięci „Tędy przeszła Warszawa”
30 września spod kościoła św. Kazimierza do Muzeum Dulag 121 wyruszył III Marsz Pamięci Więźniów Obozu Dulag 121 i Niosących Im Pomoc, który zakończył się uroczystym apelem pamięci. Marsz rekonstrukcyjny upamiętnia mieszkańców stolicy, którzy w 1944 r. zginęli, bądź zostali wypędzeni z miasta podczas Powstania Warszawskiego oraz tych, którzy im nieśli pomoc w Pruszkowie.


O godzinie 13 pod kościołem św. Kazimierza zgromadzili się uczestnicy marszu. Trwały ostatnie poprawki charakteryzacji – posypywanie popiołem, brudzenie węglem, odbiór rekwizytów. O godzinie 13.15 rozpoczęła się Msza św., w której modlono się za Powstańców Warszawskich, cywilnych mieszkańców Warszawy, którzy trafili do obozu przejściowego Dulag 121 w Pruszkowie oraz za wszystkich, którzy oddali życie w obronie Ojczyzny. W Mszy św. uczestniczyli przedstawiciele władz centralnych, lokalnych, poczty sztandarowe, służby mundurowe, przedstawiciele środowisk kombatanckich.

O godz. 14 marsz wyruszył spod kościoła w stronę Muzeum Dulag 121. Na trasie połączył się  z marszem warszawskim – X Marszem Niepokonanych, który rozpoczął się Mszą św. w katedrze polowej o godz. 10 i wyruszył z placu Krasińskich o godz. 11.

W marszu uczestniczyło kilkuset rekonstruktorów – grupy rekonstrukcyjne przybyły z całej Polski. Licznie zaangażowała się także młodzież z okolicznych szkół m.in.: z Pruszkowa, Komorowa, Nowej Wsi. Wszyscy uczestnicy marszu musieli przejść warsztaty historyczno-rekonstrukcyjne oraz aktorskie. Organizatorzy marszu starali się bardzo wiernie oddać realia tamtych dni. Rekonstruktorzy nie tylko wyglądali jak warszawiacy z 1944 r, ale i odtwarzali ich dramat. Prosili o wodę, o lekarza, o znachora, dzieci rozpaczliwie szukały rodziców, ludzie modlili się, towarzyszyli im księża i zakonnice, którzy starali się nieść pocieszenie. Można było poczuć rozpacz, strach, przerażenie wypędzonych z Warszawy oraz brutalność i bezwzględność Niemców.  
W Muezum Dulag obok pomnika „Tędy przeszła Warszawa” pod rozłożystą topolą, która jest świadkiem tamtych wydarzeń miała miejsce scena segregacji, podczas której decydowano o dalszych losach mieszkańców warszawy. Część wysiedleńców była wywożona do obozów koncentracyjnych, część zsyłana na przymusowe roboty do Trzeciej Rzeszy, a niezdolnych do pracy czekała tułaczka po terenie Generalnego Gubernatorstwa. Rekonstruktorzy odtwarzali dramatyczne sceny rozdzielania dzieci od matek, żon od mężów, wyciągania z tłumu Powstańców Warszawskich.

Po zakończeniu rekonstrukcji odczytano: List od Prezydenta Andrzeja Dudy, który z okazji 100-lecia odzyskania niepodległości swoim patronatem objął tegoroczne obchody, List od prezesa Instytutu Pamięci Narodowej Jarosława Szarka, List od prezesa PiS-u Jarosława Kaczyńskiego. Po przemówieniach przedstawicieli lokalnych władz miał miejsce uroczysty Apel Pamięci, wręczenie medali pięciu weteranom i kombatantom,osobom zasłużonym dla podtrzymywania pamięci o Dulag121 oraz złożenie wieńców oraz wiązanek pod pomnikiem „Tędy przeszła Warszawa”. Uroczystość uświetniła obecność Oddziału Kompanii Reprezentacyjnej WP.

 ***
Marsz jest organizowany w ramach Obchodów Dnia Pamięci Więźniów Obozu Dulag 121 i Niosących Im Pomoc organizowanych przez Muzeum Dulag 121, Powiat Pruszkowski i Fundację Edukacji Historycznej, przy współpracy z Instytutem Pamięci Narodowej oraz Urzędem do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.

Marsz „Tędy przeszła Warszawa”  ma na celu upamiętnić mieszkańców stolicy, którzy między sierpniem a październikiem 1944 roku zginęli w masowych egzekucjach i bombardowaniach oraz tych, którzy przeżyli gehennę wypędzenia z walczącego, a potem grabionego, burzonego i palonego przez okupanta miasta. Większość z nich, szacuje się, że nawet do 650 tysięcy osób, trafiła do obozu przejściowego Dulag 121 w Pruszkowie. Wypędzani ze swoich domów, zabierali ze sobą przeważnie tylko to co było pod ręką. Wygłodzeni i przerażeni, niepewni swego jutra byli gnani przez płonące miasto. Po długim, wykańczającym marszu docierali do obozu w Pruszkowie, gdzie w skrajnie trudnych warunkach czekali na selekcję, podczas której  decydowano o ich dalszych losach. 150 tysięcy z nich trafiło na przymusowe roboty na terenie III Rzeszy. 350 tysięcy osób, uznanych za niezdolnych do pracy, zostało skazanych na tułaczkę po terenie Generalnego Gubernatorstwa, gdzie ich przetrwanie zależało od pomocy ze strony mieszkańców miast i wsi udręczonych trwającą 5 lat okupacją. 60 tysięcy więźniów obozu przejściowego w Pruszkowie zostało zesłanych do obozów koncentracyjnych. W tym trudnym czasie z ofiarną pomocą wypędzonym ruszyli mieszkańcy Pruszkowa i okolicznych miejscowości. Tysiące osób udzielało wówczas wsparcia więźniom, organizując pomoc medyczną, finansową i żywnościową na terenie obozu i poza jego murami. Dzięki nim z obozu w Pruszkowie udało się wyprowadzić – legalnie lub nielegalnie – około 100 tysięcy osób.

Podczas Obchodów pragniemy oddać hołd zarówno Powstańcom jak i  Cywilnej Ludności Warszawy, której przyszło żyć w walczącym mieście i przeżyć dramat wygnania, a także tym, którzy często z narażeniem  życia, nieśli im bezinteresownie i ofiarnie pomoc.

Tekst: Małgorzata Muszańska, dulag121.pl
Zdjęcia: Małgorzata Muszańska

Dołączona galeria zdjęć: Pruszków: Marsz Pamięci „Tędy przeszła Warszawa”
generuj pdf
Kontakt

Ordynariat Polowy
Tokarzewskiego-Karaszewicza 4
00-911 Warszawa
tel. 261873193
fax. 261879118

    
Używamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki. Więcej znajdziesz w Polityce Cookies.